“महिलांचे मुंडण आंदोलन” : महाराष्ट्रात अभूतपूर्व संताप, सरकार अजूनही मौनात!
अमोल राऊत
संपादक
मुंबई:प्रगतीशील महाराष्ट्रात प्रथमच महिला कर्मचाऱ्यांना ‘मुंडण आंदोलन’ करण्याची वेळ आली असून, राज्यातील शिक्षण विभागातील कंत्राटी कर्मचाऱ्यांच्या प्रश्नाकडे सरकारचे सुरू असलेले दुर्लक्ष आता संतापाचा स्फोट ठरत आहे.
समग्र शिक्षा अभियान अंतर्गत कार्यरत सुमारे तीन हजार कर्मचारी ९ मार्च २०२६ पासून आझाद मैदान येथे बेमुदत उपोषण व अन्नत्याग आंदोलन करत आहेत. आंदोलनाचा आज ५७ वा दिवस असूनही राज्य सरकारकडून कोणतीही ठोस भूमिका समोर आलेली नाही.

⚫ “सरकार मृत्यूची वाट पाहतेय का?” – आंदोलनकर्त्यांचा संतप्त सवाल
उन्हाच्या तीव्र लाटेत सलग ५६ दिवस आंदोलन सुरू असतानाही एकाही मंत्र्याने आंदोलनस्थळी भेट दिलेली नाही. त्यामुळे आंदोलनकर्त्यांनी संतप्त प्रतिक्रिया देत सरकारवर गंभीर आरोप केले आहेत.
“आमच्या मृत्यूनंतरच सरकार जागं होणार का?” असा थेट सवाल उपस्थित केला जात आहे.

⚫ ८ मे रोजी महिलांचे मुंडण आंदोलन – सरकारला अंतिम इशारा
यापूर्वी २० एप्रिल रोजी पुरुष कर्मचाऱ्यांनी मुंडण करून आंदोलनाची तीव्रता दाखवून दिली होती. आता ७ मेपर्यंत नियमितीकरणाबाबत निर्णय न झाल्यास ८ मे रोजी महिला कर्मचारीही मुंडण आंदोलन करणार असल्याचा इशारा देण्यात आला आहे.

⚫ २०–२५ वर्षे सेवा, तरीही कंत्राटीच – अन्यायाचा कळस
२००१ पासून सुरू असलेल्या या योजनेत विषयसाधन व्यक्ती, विशेष शिक्षक, एमआयएस समन्वयक, अभियंते, लेखा कर्मचारी अशा विविध पदांवर काम करणारे कर्मचारी आजही सहा महिन्यांच्या करारावर आहेत.
२० ते २५ वर्षे सेवा करूनही कायम न झाल्यामुळे तीव्र असंतोष आहे.
आंदोलनकर्त्यांच्या माहितीनुसार, आतापर्यंत २५७ कर्मचाऱ्यांचा मृत्यू झाला आहे.

⚫ आंदोलनाचे टोकाचे टप्पे : रक्ताने पत्र ते वृक्ष चढाई
सरकारचे लक्ष वेधण्यासाठी आंदोलनकर्त्यांनी विविध मार्ग अवलंबले—
स्वतःच्या रक्ताने पत्र लिहून स्वेच्छामरणाची मागणी
⚫रस्ता रोको
⚫वृक्ष चढाई आंदोलन
⚫थाळीनाद
⚫पुरुषांचे मुंडण आंदोलन
⚫गाण्यांद्वारे जनजागृतीतरीही प्रशासनाची उदासीनता कायम आहे.
⚫ आश्वासने हवेतच, निर्णय अजूनही प्रलंबित
विरोधी पक्षात असताना अनेक नेत्यांनी कर्मचाऱ्यांना कायम करण्याचे आश्वासन दिले होते. तसेच २०२५ च्या हिवाळी अधिवेशनात सकारात्मक संकेत देण्यात आले होते.
मात्र, प्रत्यक्षात कोणतीही अंमलबजावणी न झाल्याने कर्मचारी आक्रमक झाले आहेत.
🔴 निष्कर्ष : आंदोलन अधिक तीव्र होण्याची चिन्हे
महिलांचे मुंडण आंदोलन हे राज्यातील प्रशासनासाठी गंभीर इशारा मानले जात असून, तातडीने निर्णय न घेतल्यास आंदोलन आणखी उग्र होण्याची शक्यता आहे.




